Rước kiệu Hùng Lô – Lễ hội Phú Thọ độc đáo

Rước kiệu Hùng Lô truyền thống

Trong lễ hội Đền Hùng có nhiều đoàn rước kiệu của các xã vùng ven về Đền Hùng nhưng đặc biệt nhất là đoàn rước kiệu Hùng Lô. Sự tấp nập, náo nức và trang trọng của đoàn rước đã góp phần khắc họa sâu trong tâm trí của mỗi người về những nét đẹp văn hóa trong lễ hội Phú Thọ.

Theo những dấu ấn, phong cách nghệ thuật kiến trúc và những văn tự được khắc ghi cho thấy, quần thể Đình Xốm, xã Hùng Lô gồm có: Miếu, đình, nhà Văn chỉ, Bệ thờ Thần Nông, chùa và nhà Yến lão, được xây dựng hoàn chỉnh vào thời Lê Trung Hưng, niên hiệu Chính Hoà, năm Đinh Sửu – 1697. Đây là quần thể di tích đựơc nhân dân đóng góp tiền của xây dựng thờ Vua Hùng và những vị thành hoàng của làng gồm ba vị đại vương. Lễ hội làng Xốm, xã Hùng Lô đã có truyền thống lâu đời, mỗi năm có 2 lần tổ chức lễ hội là ngày Giỗ Tổ Hùng Vương 10-3 âm lịch và lễ tiệc Thánh hóa vào ngày 12-9 âm lịch. Nhưng lớn nhất vẫn là lễ rước kiệu Hùng Lô dâng lễ vật về Đền Hùng vào ngày Giỗ Tổ Hùng Vương trở thành tục lệ của làng cũng như người dân xã Hùng Lô.

Lễ rước kiệu Hùng Lô độc đáo

Lễ rước kiệu Hùng Lô độc đáo

Rước kiệu Hùng Lô dâng lễ vật vào Đền Hùng trong ngày 10-03 âm lịch bằng xôi, gà, bánh chưng, bánh dày và các đặc sản của địa phương được trưng bày trên 5 bộ kiệu. Đoàn rước kiệu được tổ chức rất trang nghiêm; huy động trên 200 trung nam là những người được dân trong xã lựa chọn, cắt cử mặc đồng phục thống nhất, nai nịt gọn gàng từ đầu đến chân, xếp làm hai hàng chia thành từng khối. Mỗi người mang theo vũ khí thời cổ xưa được phóng tác to, bằng gỗ như: Đại đao, lưỡi tầm sét, chùy đồng, phủ việt, chấp kích đinh ba – bát biểu, cờ, lọng, chiêng trống – đội sư tử, đội nhạc lễ bát âm, sinh tiền, cờ mở, trống dong, tiền hô hậu ủng, rung động xóm làng.

Du lịch lễ hội >>> Lễ hội đền mẫu Âu Cơ

Chỉ huy đoàn rước kiệu Hùng Lô là 2 cai cơ trang phục truyền thống, tay cầm cờ, loa, đi giữa hai hàng người rước để duy trì trật tự. Chủ tế – mệnh bái là một cụ già khoẻ mạnh, trang phục mũ áo, cân đai ngồi trên xe người kéo. Cuộc rước hành trình từ đình làng đến Đền Hùng. Sau khi đoàn rước lễ từ Đền Hùng trở về, sẽ tổ chức tế lễ tại đình làng, sau đó về nhà Yến lão thụ lễ. Đây là đoàn rước có truyền thống, trang nghiêm hiếm có vẫn được người dân xã Hùng Lô lưu giữ. Năm Mậu Ngọ 1918, ngày lễ hội Giỗ Tổ Hùng Vương, đoàn rước kiệu của làng Xốm xã An Lão (Hùng Lô ngày nay) được Nhà nước phong kiến triều Nguyễn tặng một biển thưởng sơn son thiếp vàng chạm khắc 7 chữ nổi “Hùng Vương kỷ  niệm đệ nhất hội“.

Đoàn rước kiệu Hùng Lô thường đạt giải trong lễ hội đền Hùng

Đoàn rước kiệu Hùng Lô thường đạt giải trong lễ hội đền Hùng

Từ năm 2007 Hùng Lô phục chế lại tục lệ thi làm cỗ thờ ngày xưa. Cả làng chia làm ba hàng: Hàng Đông, hàng Thượng, hàng Trung. Mỗi hàng cử ra một người nuôi gà lễ. Gà phải được nuôi từ năm trước, bằng thóc, bột ngô, cám nếp… gà béo, khỏe mạnh. Khi sắm lễ phải chọn người không có tang, biết làm từ việc cắt tiết, vặt lông, luộc gà không bị xước da, luộc không nứt; gạo thổi xôi phải chọn gạo nếp trắng, thơm, dẻo. Cử các cô gái chưa chồng chọn những hạt gẫy, hạt xấu bỏ ra. Nước luộc gà, thổi xôi phải bơi thuyền ra giữa dòng sông Lô lấy đem về nấu.

Xem thêm >>> Lễ hội Doi của người Mường Phú Thọ

Thi làm cỗ thờ – lễ gà là một tục lệ tốt đẹp, sôi nổi đặc trưng trong lễ hội Phú Thọ, Ban tổ chức giao mỗi xóm sắm một lễ xôi gà, xóm nào cũng muốn giật giải nhất về xóm mình. Sau ngày hội thi còn có tác dụng thúc đẩy phong trào nuôi gà để tạo ra những “ông gà” khỏe mạnh, béo tốt có hình dáng oai phong lẫm liệt cho cuộc thi năm sau…

Có thể nói, nghi lễ rước kiệu Hùng Lô cùng với sự lưu giữ các loại đồ thờ cúng tại đình làng thể hiện thái độ trân trọng đối với lịch sử. Tập tục, nếp làng từ đời này qua đời khác vẫn được lưu giữ chính là giá trị văn hóa độc đáo của tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương. Rước kiệu trong lễ hội Đền Hùng thực sự là một cách giáo dục truyền thống lịch sử – văn hóa của quê hương, đất nước, dân tộc cho mọi người một cách thiết thực.